Olievervuiling

Om olie op zee te detecteren wordt voornamelijk gebruik gemaakt van SAR-beelden. Omdat olie de kleine golfjes van de zee glad strijkt, zorgt de olie voor een gladder zeeoppervlak. Radar-golven (die onder een bepaalde hoek worden uitgezonden) worden op een dergelijk glad oppervlak weggekaatst. Een olievlek komt hierdoor als een zwart oppervlak in het SAR-beeld te voorschijn.

Een voorwaarde hiervoor is dat er genoeg wind staat (> 2.5 m/s) om contrast aan te brengen tussen de olie en het water. De wind mag echter niet hard genoeg zijn (< 13 m/s), omdat anders de olie niet meer voor de gewenste demping kan zorgen en eventueel ook teveel gemengd raakt met het water.

Werking van radar voor de detectie van olievervuiling [ESA/EDUSPACE]

Bovendien kunnen er ook andere oorzaken zijn dat er een donkerder gedeelte in een SAR-beeld te zien is, zoals regen, algen, turbulentie achter schepen, windstille gebieden achter eilanden, etc. Er is dus een combinatie van andere sensoren, historische kennis en patroonherkenning nodig om daadwerkelijk een olievlek te detecteren.

Olievlek bij de Spaanse kust, nadat de olietanker Prestige in twee stukken is gebroken (november 2002). Het SAR-beeld is afkomstig van de ENVISAT-satelliet [ESA]

Informatie over olievlekken kan gebruikt worden bij grote olierampen, zie bijvoorbeeld de olieramp in de Golf van Mexico in 2010, of om illegale olielozingen op zee te detecteren. Voor de Europese wateren is de CleanSeaNet-dienst ontwikkeld, uitgevoerd door de European Maritime Safety Agency (EMSA), in opdracht van de Europese Unie.

In ontwikkeling is een methode, die olievlekken detecteert, gebruik makend van de weerkaatsing van het zichtbare licht.

Bij Deltares is een model in ontwikkeling om de verspreiding van de olievlek in de Golf van Mexico te voorspellen. Hiervoor maken ze gebruik van getij- en windgedreven stromingsvoorspellingen. De windforcering komt van NOAA GFS voorspellingen die ruimtelijk variabel zijn. De oliesimulatie wordt geïnitialiseerd op basis van een satellietopname van NASA’s MODIS (Aqua). Voor de eerste voorspellingen zijn de contouren van de vlek representatief.

Gemodelllerde verspreiding van de olievlek voor 10 mei [Deltares], vergeleken met MODIS (Terra) satelliet observatie van 10 mei 2010 [NASA]